Amazon FBA Avrupa Lojistiği: Türkiye'den Amazon'da Satış Rehberi

Amazon FBA'da ürünleriniz Amazon'un Avrupa lojistik merkezlerinde depolanır; sipariş toplama, paketleme, kargo ve iadeyi Amazon yürütür. Türkiye'den bu depolara sevkiyat AB'ye bir ithalat işlemidir ve Amazon ithalatçı sıfatıyla hareket etmediği için gümrük sorumluluğu satıcıda ya da temsilcisindedir.

Amazon FBA (Fulfillment by Amazon), Türkiye'deki satıcıların Avrupa pazarına ürün ulaştırmasında sık kullanılan modellerden biridir. Bu rehber; FBA'nın ne olduğunu, FBM'den (Fulfillment by Merchant) farkını, Türkiye'den AB depolarına sevkiyatın ithalat ve gümrük boyutunu, EORI ile KDV yükümlülüklerini ve freight forwarder'ın (yük taşıma organizatörü) rolünü sade bir dille özetler. Vergi kuralları ülkeye ve duruma göre değişebildiği için bu konularda güncel bilgi mali müşavir ya da vergi danışmanından alınmalıdır.

Amazon FBA Nedir ve FBM'den Farkı Nedir?

Amazon FBA (Fulfillment by Amazon), satıcının ürünlerini Amazon'un lojistik merkezlerinde (fulfillment center) depoladığı bir modeldir. Bu modelde sipariş toplama, paketleme, kargolama ve iade süreçlerini Amazon yürütür. Satıcının sorumluluğu ise stok gönderimini ve ürün listelemesini yönetmektir; operasyonel lojistiğin büyük kısmını Amazon üstlenir.

FBM (Fulfillment by Merchant) modelinde ise bu operasyonu satıcının kendisi yapar. Ürünleri satıcı depolar, siparişleri kendisi paketleyip kargolar ve iadeleri kendisi yönetir. FBA ürünleri genellikle Prime rozetine uygun olurken, FBM'de kargo ve teslim hızı satıcının kontrolündedir.

İki model arasındaki seçim tek bir kurala bağlı değildir; ürün tipi, satış hacmi, kâr marjı ve satıcının operasyonel kapasitesine göre değişir. Bazı satıcılar iki modeli farklı ürün gruplarında birlikte de kullanabilir. Bu rehberin geri kalanı, özellikle Türkiye'den Avrupa'ya FBA sevkiyatının lojistik ve gümrük boyutuna odaklanır.

Türkiye'den AB FBA Depolarına Sevkiyat: İthalat ve Gümrük

Türkiye'den Avrupa'daki FBA depolarına ürünler tekil paketler halinde değil, toplu (freight) olarak gönderilir. Bu sevkiyat, malların Avrupa Birliği'ne girişi anlamına gelir; yani hukuken bir ithalat işlemidir. Mallar AB gümrüğünden geçer ve gümrükleme yapılması gerekir.

Burada kritik bir nokta vardır: Amazon, kural olarak ithalatçı (importer of record) sıfatıyla hareket etmez. Yani malların AB'ye ithalatından doğan sorumluluk Amazon'a değil, satıcıya ya da onun Avrupa'daki temsilcisine aittir. Sevkiyatı, Amazon depoyu malı ithal edilmiş ve gümrüklenmiş olarak teslim alacak şekilde planlamak gerekir.

Bu nedenle Türkiye'den FBA'ya sevkiyat yalnızca bir taşıma işi değil; ithalat, gümrükleme ve evrak yönetimini birlikte içeren bir dış ticaret sürecidir. Sonraki bölümlerde bu sürecin iki temel bileşeni olan EORI numarası ve KDV yükümlülükleri ele alınır.

EORI Numarası: AB'ye İthalatın Kimlik Kaydı

EORI (Economic Operators Registration and Identification – Ekonomik Operatör Kayıt ve Kimlik) numarası, AB'de gümrük işlemleri için kullanılan bir kimlik kaydıdır. AB'ye ithalat yapan tarafın bu numaraya sahip olması gerekir; gümrük işlemleri bu numara üzerinden yürütülür.

FBA sevkiyatında ithalatçı sıfatı satıcıda ya da temsilcisinde olduğundan, EORI numarasının kimin adına ve hangi ülkede alınacağı sürecin başında netleştirilmelidir. Bu, ithalatın kime ait olacağı ve gümrük sorumluluğunun nasıl kurgulanacağıyla doğrudan bağlantılıdır.

EORI kaydının koşulları ve hangi tarafın kayıt olması gerektiği duruma göre değişebildiğinden, yapıyı kurmadan önce gümrük müşaviri ya da mali danışmanla çalışmak yerinde olur.

KDV / VAT: Kurallar Değişir, Mali Müşavire Danışın

AB'de hem satış hem de ithalat, KDV (VAT – Katma Değer Vergisi) yükümlülükleri doğurabilir. Duruma göre ilgili ülkede KDV kaydı yapılması gerekebilir. Ancak bu alandaki kurallar sabit ve tek biçimli değildir.

KDV oranları, kayıt eşikleri ve özel şemalar (ör. OSS/IOSS gibi düzenlemeler) ülkeye ve satıcının özel durumuna göre değişir; ayrıca zaman içinde de değişebilir. Bu nedenle bu rehber bilinçli olarak herhangi bir oran, eşik tutarı ya da şema detayı vermez.

KDV yükümlülüğünüzü doğru kurgulamak için güncel oran, eşik ve şema bilgisini mutlaka mali müşavir ya da vergi danışmanınızdan alın. Vergi yapılandırması hem uyum (compliance) hem de maliyet açısından sürecin en duruma-özel parçasıdır ve genel geçer bir cevabı yoktur.

FBA Hazırlık (Prep): FNSKU Etiketi ve Paketleme

FBA'ya gönderilen ürünlerin Amazon'un giriş (inbound) kurallarına uygun şekilde hazırlanması gerekir. Bu hazırlık; ürünlerin doğru barkodla (FNSKU) etiketlenmesini, kurallara uygun paketlenmesini ve işaretlenmesini kapsar.

FNSKU (Fulfillment Network Stock Keeping Unit), bir ürünü Amazon'un lojistik ağında satıcıya bağlayan barkod tanımlayıcısıdır. Etiketleme, paketleme ve işaretleme kurallarına uyulmaması durumunda sevkiyat depoda reddedilebilir ya da ek ücretlere yol açabilir.

Bu nedenle prep aşaması, sevkiyat yola çıkmadan önce tamamlanması gereken bir kalite kapısıdır. Etiketlerin, kutu içeriklerinin ve işaretlemelerin Amazon'un yürürlükteki inbound kurallarına göre kontrol edilmesi, depoda yaşanabilecek ret ve gecikmeleri azaltır.

Freight Forwarder'ın Rolü ve Teslim Şekli (Incoterms)

Freight forwarder (yük taşıma organizatörü), Türkiye'den AB'deki FBA deposuna taşımayı planlar; gümrükleme koordinasyonunu ve evrağı (ticari fatura, çeki listesi, taşıma senedi) organize eder. Böylece satıcı, taşıma ve gümrük sürecinin birçok teknik adımını tek bir muhatapla yürütebilir.

FBA sevkiyatında teslim şeklinin (Incoterms – Uluslararası Ticari Terimler) doğru seçilmesi kritiktir. Amazon ithalatçı olmadığı için genellikle satıcının AB tarafındaki ithalat ve gümrük sorumluluğunu üstlendiği bir kurgu gerekir; örneğin DDP (Delivered Duty Paid) ya da AB'deki bir temsilciyle kurgulanan DAP (Delivered at Place) gibi. Hangi teslim şeklinin uygun olduğu, ithalatçı rolünün kimde olacağıyla birlikte belirlenir.

Forwardie, Türkiye'den Amazon Avrupa FBA depolarına gümrük dahil toplu sevkiyatı organize eder. Avrupa'da şirket kurmadan mevcut Türkiye şirketinizle satışa başlama ve resmi belge temini de bu kapsamdadır; mağaza tipik olarak yaklaşık 3 haftada satışa hazır hale gelir. Vergi ve kayıt yükümlülükleri ise yukarıda belirtildiği gibi duruma göre değiştiğinden mali müşavirinizle birlikte değerlendirilmelidir.

Amazon FBA — Amazon FBM

	Amazon FBA	Amazon FBM
Depolama	Ürünler Amazon'un lojistik merkezlerinde (fulfillment center) depolanır; stoğu Amazon'un tesisine gönderirsiniz.	Ürünler satıcının kendi deposunda ya da anlaştığı depoda tutulur; depolamayı satıcı yönetir.
Paketleme ve kargo	Sipariş toplama, paketleme ve kargolamayı Amazon yürütür.	Sipariş geldiğinde paketleme ve kargolamayı satıcı kendisi yapar.
İade yönetimi	İade süreçlerini Amazon yürütür.	İadeleri satıcı kendisi yönetir.
Prime uygunluğu	FBA ürünleri genellikle Prime rozetine uygun olur.	Kargo ve teslim hızı satıcının kontrolündedir.
Operasyonel kontrol	Operasyonel lojistiğin büyük kısmı Amazon'da olduğundan satıcının süreç üzerindeki doğrudan kontrolü daha sınırlıdır; satıcı stok gönderimi ve listelemeyi yönetir.	Depolama, paketleme, kargo ve iade satıcıda olduğundan operasyonel kontrol satıcıdadır.
Kime uygun	Operasyonel lojistiği Amazon'a devretmek isteyen satıcılara uygun olabilir. Seçim; ürün tipi, hacim, marj ve operasyonel kapasiteye göre değişir.	Kendi lojistiğini yönetmek isteyen ya da ürün/operasyon yapısı buna uygun satıcılara uygun olabilir. Seçim yine ürün tipi, hacim, marj ve operasyonel kapasiteye göre değişir.

Adım adım

Amazon satıcı hesabını ve ürün listelemesini hazırlayın: Amazon Avrupa'da satış yapacağınız pazar ve ürünler için satıcı hesabınızı ve ürün listelemelerinizi hazırlayın. FBA modelinde stok gönderimini ve listelemeyi siz yönetirsiniz; operasyonel lojistiği Amazon üstlenir, bu yüzden ürün bilgilerinin ve stok planının baştan doğru kurgulanması önemlidir.
İthalatçı rolünü ve EORI numarasını netleştirin: Amazon ithalatçı (importer of record) sıfatıyla hareket etmediği için AB'ye ithalatın kimin adına yapılacağını belirleyin ve gerekli EORI numarasının hangi tarafça, hangi ülkede alınacağını netleştirin. Bu adımı gümrük müşaviri ya da danışmanla birlikte kurgulamak, ilerleyen aşamalardaki belirsizlikleri azaltır.
KDV yükümlülüğünüzü mali müşavirle değerlendirin: AB'de satış ve ithalatın doğurabileceği KDV (VAT) yükümlülüklerini, olası KDV kaydını ve varsa özel şemaları mali müşavir ya da vergi danışmanınızla değerlendirin. Oranlar, eşikler ve şemalar ülkeye ve duruma göre değiştiği ve zamanla değişebildiği için bu değerlendirmeyi güncel bilgiyle yapın.
Ürünleri FBA prep kurallarına göre hazırlayın: Ürünleri Amazon'un inbound kurallarına uygun şekilde FNSKU barkoduyla etiketleyin, kurallara uygun paketleyin ve işaretleyin. Kurallara uymayan sevkiyatlar depoda reddedilebildiği ya da ek ücret doğurabildiği için bu adımı sevkiyat öncesinde tamamlayın.
Freight forwarder ile sevkiyatı ve teslim şeklini planlayın: Türkiye'den AB FBA deposuna taşıma, gümrükleme ve evrak (ticari fatura, çeki listesi, taşıma senedi) için bir freight forwarder ile çalışın. Amazon ithalatçı olmadığından, satıcının ithalat/gümrük sorumluluğunu üstlendiği bir teslim şeklini (Incoterms; ör. DDP ya da AB temsilcisiyle DAP) forwarder ile birlikte belirleyin.
Depoya girişi takip edin ve satışa hazır hale getirin: Mallar gümrüklendikten sonra FBA deposuna teslim edilir ve depoya giriş tamamlandığında ürünler satışa hazır hale gelir. Sevkiyatın gümrük dahil organize edilmesi durumunda mağaza tipik olarak yaklaşık 3 haftada satışa hazır hale gelebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Amazon FBA nedir?

Amazon FBA (Fulfillment by Amazon), satıcının ürünlerini Amazon'un lojistik merkezlerinde (fulfillment center) depoladığı; sipariş toplama, paketleme, kargolama ve iade süreçlerini Amazon'un yürüttüğü bir modeldir. Satıcı stok gönderimini ve ürün listelemesini yönetir, operasyonel lojistiği Amazon üstlenir.

Amazon FBA ile FBM arasındaki fark nedir?

FBM (Fulfillment by Merchant) modelinde satıcı ürünleri kendisi depolar, siparişleri kendisi paketleyip kargolar ve iadeleri kendisi yönetir; FBA'da bunları Amazon yapar. FBA ürünleri genellikle Prime rozetine uygun olurken, FBM'de kargo ve teslim hızı satıcının kontrolündedir. İki model arasındaki seçim ürün tipi, hacim, marj ve operasyonel kapasiteye göre değişir.

Türkiye'den Amazon Avrupa FBA'ya sevkiyat ithalat mıdır ve gümrükten geçer mi?

Evet. Ürünler Türkiye'den AB'deki FBA depolarına toplu (freight) olarak gönderilir ve bu, malların AB'ye girişi olduğu için bir ithalat işlemidir. Mallar AB gümrüğünden geçer ve gümrükleme yapılması gerekir.

Amazon, mallarımın ithalatçısı (importer of record) olur mu?

Hayır. Amazon kural olarak ithalatçı sıfatıyla hareket etmez. AB'ye ithalattan doğan sorumluluk satıcıya ya da onun Avrupa'daki temsilcisine aittir; bu nedenle ithalatçı rolünün ve gümrük sorumluluğunun sevkiyat öncesinde netleştirilmesi gerekir.

Amazon Avrupa'da satış için KDV (VAT) ödemem gerekir mi?

AB'de satış ve ithalat, duruma göre KDV (VAT) yükümlülükleri doğurabilir ve ilgili ülkede KDV kaydı gerekebilir. Ancak oranlar, eşikler ve özel şemalar (ör. OSS/IOSS) ülkeye ve duruma göre değişir, zamanla da değişebilir. Bu nedenle güncel oran, eşik ve şema bilgisi için mali müşavir ya da vergi danışmanınıza başvurmanız gerekir.

Avrupa'da şirket kurmadan Türkiye şirketimle satışa başlayabilir miyim?

Avrupa'da şirket kurmadan mevcut Türkiye şirketinizle satışa başlamak mümkündür. Forwardie, Türkiye'den Amazon Avrupa FBA depolarına gümrük dahil toplu sevkiyatı ve resmi belge temini organize eder; mağaza tipik olarak yaklaşık 3 haftada satışa hazır hale gelir. Vergi ve kayıt yükümlülükleriniz duruma göre değişebileceğinden bu konuları mali müşavirinizle değerlendirin.

Bilgi Merkezi